Palety jako opakowania transportowe od 12 sierpnia 2026 objęte są przepisami unijnego rozporządzenia w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPrrr433WR). Nowe wymagania zwiększają znaczenie sposobu, w jaki przedsiębiorstwa zarządzają opakowaniami transportowymi, w tym paletami. Chodzi o ich ponowne wykorzystanie, odzysk, naprawę oraz informacje dotyczące ich obiegu.
Palety przez lata traktowano przede wszystkim jako element operacyjny, którego dostępność i koszt miały zapewnić sprawny przepływ towarów. PPWR kieruje większą uwagę na cały cykl ich użytkowania. Dla przedsiębiorstw oznacza to konieczność oceny w jaki sposób nośniki funkcjonują w łańcuchu dostaw. I wreszcie – kto odpowiada za poszczególne etapy ich obiegu.
Rozproszona odpowiedzialność
W przypadku palet będących własnością firm lub funkcjonujących w systemach wymiany nośniki przemieszczają się pomiędzy producentami, operatorami logistycznymi, dystrybutorami, sieciami handlowymi i innymi uczestnikami łańcucha dostaw. W efekcie dane dotyczące ich wykorzystania mogą znajdować się w różnych systemach i u różnych partnerów. Odpowiedzialność za dalszy obieg nośnika może być rozproszona.
„W otwartych systemach obiegu odpowiedzialność za odzysk, naprawę, ponowne wykorzystanie i dokumentowanie przepływu nośników jest rozłożona pomiędzy wielu uczestników łańcucha dostaw. W praktyce oznacza to po stronie użytkowników dodatkową pracę związaną z koordynacją partnerów, gromadzeniem i uzgadnianiem danych, organizacją odzysku oraz nadzorem nad naprawami. Te dodatkowe operacje mogą znacząco wpływać na koszty obsługi palet. Z perspektywy nowych wymagań regulacyjnych coraz większego znaczenia nabiera więc możliwość wykazania, co rzeczywiście dzieje się z paletą w całym okresie jej użytkowania” – mówi Jan Krakowski, Sustainability & Asset Productivity Manager, CHEP Polska, Europa Środkowa i kraje bałtyckie.
PPWR jest więc również impulsem do przyjrzenia się samemu modelowi zarządzania paletami. Temu, czy umożliwia ich ponowne wykorzystanie na odpowiednią skalę i zapewnia dostęp do informacji potrzebnych do zarządzania obiegiem i raportowania.
Pooling porządkuje obieg palet
Alternatywa dla otwartego obiegu to zarządzany model współdzielenia i ponownego wykorzystania. W systemie CHEP klienci korzystają z palet i kontenerów do transportu swoich produktów, natomiast CHEP zarządza dalszym obiegiem nośników. Ich odbiorem, kontrolą, naprawą i ponownym kierowaniem do użytkowników.
Dzięki temu przedsiębiorstwa mogą korzystać z istniejącej infrastruktury obiegu zamkniętego. Bez konieczności samodzielnego organizowania wszystkich procesów związanych z utrzymaniem palet w użytkowaniu.
Jak mówi Jan Krakowski, w nowym otoczeniu regulacyjnym sama dostępność palety przestaje wystarczać. W modelu poolingowym odpowiedzialność za zarządzanie obiegiem nośników spoczywa na operatorze systemu, zamiast być rozproszona pomiędzy wielu uczestników łańcucha dostaw. W porównaniu z modelem otwartym ogranicza to po stronie klienta dodatkową pracę. To dlatego, że procesy te są realizowane w ramach zarządzanego systemu. Pozwala to uporządkować proces i ułatwić dostęp do informacji o tym, co dzieje się z paletą na kolejnych etapach jej użytkowania.
Rozpoczęcie stosowania PPWR to dla przedsiębiorstw dobry moment na ocenę, czy wykorzystywany przez nich model paletowy odpowiada nowym wymaganiom dotyczącym ponownego użycia, odzysku i dokumentowania obiegu opakowań transportowych. CHEP wspiera klientów w tym obszarze poprzez zarządzaną sieć współdzielenia i ponownego wykorzystania palet i kontenerów oraz infrastrukturę. Umożliwia ich odbiór, kontrolę, naprawę i ponowne wprowadzanie do obiegu.
