Technologia coraz częściej służy logistyce. Aż 58% polskich firm transportowych działa za granicą – znacznie więcej niż z pozostałych sektorów gospodarki. Nasi przewoźnicy wykonują obecnie 20% pracy przewozowej w Europie.
To oznacza, że Polska wyprzedziła Niemcy – dotychczasowego lidera transportu drogowego. Operacje międzynarodowe napędzają rozwój, ale wiążą się z dużą złożonością operacyjną. Wyzwanie stanowią różne systemy opłat drogowych, ceny paliw czy inne regulacje w zakresie rozliczeń kierowców w poszczególnych krajach. Firmy potrzebują narzędzi integrujących dane z wielu źródeł, aby móc przewidywać opłacalność kontraktów i się rozwijać. Z badań wynika, że 87%, a więc zdecydowana większość polskich MŚP ocenia cyfryzację jako istotną dla przyszłej rentowności firmy. Jest to drugi najwyższy wynik w Europie. Przewoźnicy podzielają ten pogląd, traktując cyfryzację coraz bardziej priorytetowo.
Branża TSL i jej kluczowe wyzwania w ekspansji międzynarodowej
Ekspansja zagraniczna jest naturalnym etapem rozwoju większości firm TSL. Jednak działalność poza granicami kraju to ogromne wyzwanie. Wynika z wysokich i ciągle rosnących kosztów operacyjnych oraz złożoności i odmienności procedur w poszczególnych państwach. Przewoźnik działający w wielu krajach mierzy się z różnymi systemami opłat drogowych, cenami paliw, standardami emisyjnymi, walutami czy przepisami z zakresu czasu pracy kierowców. Musi on – w coraz bardziej skomplikowanej rzeczywistości transgranicznej – przewidywać rentowność zleceń i mierzyć się z niskimi marżami, charakterystycznymi dla branży TSL.
Jak zauważa Kamil Wolański, kierownik działu ekspertów z Grupy Eurowag, transport międzynarodowy stawia przed przewoźnikami zupełnie inny zestaw wyzwań niż przewóz krajowy. Skala formalności rośnie wielokrotnie. Oprócz podstawowych zadań, dochodzą przepisy o delegowaniu kierowców, zgłaszanie kierowców, zagraniczne płace minimalne, bardzo dokładna ewidencja czasu pracy czy obowiązek archiwizacji dokumentów nawet kilka lat wstecz. Jedna pomyłka może oznaczać karę liczoną w tysiącach euro. Zmienia się też kultura pracy kierowcy.
-Bariery językowe, kontrole i presja czasu sprawiają, że część kierowców może ograniczać się do krajowego transportu. Przewoźnika czekają też znacznie większe koszty operacyjne: od myta i paliwa, przez strzeżone parkingi, po obowiązkowe noclegi kierowcy poza kabiną i nieprzewidziane awarie, z dala od bazy. Jeden błąd w kalkulacji może „zjeść” cały zysk. Transport międzynarodowy wymaga więc lepszego sprzętu, dobrej organizacji i dużej dyscypliny. Nie da się go wykonywać na oko –
zaznacza Kamil Wolański, Kierownik Działu Ekspertów w Grupie Eurowag.
Cyfryzacja jako standard
Z kolei Tomasz Czyż, główny ekspert ds. rozwiązań technologicznych z Grupy Eurowag zauważa, że ekspansja międzynarodowa wiąże się z precyzyjną kontrolą kosztów.
–Osoby, które odpowiadają w firmie za planowanie tras zagranicznych, zawieranie kontraktów i ustalanie cenników, muszą opierać swoje decyzje na twardych danych i rzetelnych raportach. Umiejętność dokładnego pomiaru kosztów, bieżącego reagowania na sytuacje na trasie, monitorowania czasu pracy kierowców czy przewidywania opłacalności zleceń zapewnia przewoźnikowi silną pozycję – mówi Tomasz Czyż.
Tomasz Czyż jest zdania, że z tego względu przy działalności transgranicznej standardem powinna być cyfryzacja. Trudno wyobrazić sobie efektywne operacje międzynarodowe bez technologii i automatyzacji procesów. Zwłaszcza, że branża transportowa zmieniła się również w ostatnim czasie. Obecnie wobec przewoźników rosną wymagania dotyczące raportowania śladu węglowego. Aby spełnić oczekiwania potencjalnych partnerów, a tym samym zyskać większy dostęp do przetargów, dobrym rozwiązaniem jest tankowanie odnawialnego oleju napędowego – HVO100. Co istotne, można go stosować do standardowych pojazdów, zasilanych dieslem, a dzięki temu ograniczyć emisję dwutlenku węgla aż o 90% bez wymiany floty
Dzięki technologii systemy opłat drogowych stają się przejrzystsze
Różnice w krajowych systemach opłat drogowych zostały wzmocnione dyrektywą UE 2022/362 (rewizja Eurovignette). Przewidzianych jest do pięciu klas emisji CO₂ z odmiennymi stawkami w poszczególnych państwach. Konieczność różnicowania opłat drogowych mnoży punkty danych do kontroli na trasach międzynarodowych. Przewoźnicy muszą radzić sobie z rosnącym obciążeniem administracyjnym i zwiększonym ryzykiem błędów rozliczeniowych.
Tomasz Czyż mówi, że działalność w wielu krajach oznacza konieczność bycia na bieżąco z innymi stawkami za przejazdy przez Europę. Ponadto wymaga znajomości różnorodnych przepisów i modeli rozliczeń w poszczególnych miejscach. Bez profesjonalnego doradztwa i wyposażenia się w technologię, przewoźnik może szybko stracić kontrolę nad rzeczywistymi
kosztami, a także popełnić błędy, które mogą go wiele kosztować. W takiej sytuacji ekspansja międzynarodowa może okazać się bardzo ryzykowna. Dlatego spedytorzy, dyspozytorzy, jak i również kierowcy jeżdżący za granicę, coraz chętniej korzystają z rozwiązań wspierających rozliczanie opłat drogowych. Systemy klasy TMS pozwalają kalkulować opłaty drogowe, uwzględniając wymiary pojazdu czy klasę emisji spalin, a dzięki zintegrowaniu ich z systemami telematycznymi możliwe jest przesyłanie tych informacji szybko do kierowcy. W ten sposób technologia pomaga w ograniczeniu zbędnych kilometrów. Z kolei EVA od Eurowag jest narzędziem do zarządzania opłatami drogowymi w standardzie EETS (Europejskiej Usługi Opłaty Elektronicznej), co oznacza, że za jej pomocą można opłacić myto za przejazd przez kilkanaście krajów UE.
Cyfrowy pomiar czasu pracy
Różnice w przepisach i praktykach kontrolnych w poszczególnych krajach sprawiają, że ręczne zarządzanie danymi z tachografów byłoby nie tylko trudne i czasochłonne, ale także obarczone dużym ryzykiem błędu, a w przypadku dużych flot – praktycznie niewykonalne. Dlatego codziennymi narzędziami w pracy spedytorów stały się narzędzia automatyzujące monitorowanie czasu pracy kierowców. Technologie nie tylko umożliwiają spełnienie wymogów prawnych, ale również wspierają optymalne wykorzystanie floty.
Kamil Wolański zauważa, że analiza czasu pracy i rozliczanie wynagrodzeń kierowców to jeden z najbardziej wrażliwych obszarów w transporcie międzynarodowym. W poszczególnych krajach UE obowiązują zupełnie różne zasady naliczania płac sektorowych. Pomyłki wiążą się z ryzykiem wysokich kar oraz utratą kontraktów. Aby precyzyjnie rozliczać czas pracy kierowców oraz naliczać ich wynagrodzenia zgodnie z zagranicznymi regulacjami, potrzebne są narzędzia i oparte na nich usługi- jak OCRK i system 4Trans, który pozwala na zarządzanie czasem pracy kierowców, uwzględniając, m.in. kraj wykonywania pracy, rodzaj przewozu czy obowiązujące stawki. Jego integracja z telematyką GBox umożliwia automatyczne pobieranie danych z tachografów i kart kierowców. To ogranicza ręczne operacje i redukując ryzyko kosztownych błędów. Technologie stanowią więc niezbędne wsparcie w rentownym i legalnym wykonywaniu transportu międzynarodowego.
Cyfryzacja procesów to kierunek rozwoju polskich firm TSL
Polscy przedsiębiorcy są otwarci na transformację cyfrową. Bez inwestycji w technologie cyfrowe firma ryzykuje utratą konkurencyjności zarówno na rynku międzynarodowym, jak i krajowym. Z badań wynika, że aż 57% młodych i 42% doświadczonych przedsiębiorców uważa technologie cyfrowe za niezbędne w prowadzeniu działalności. Polscy przewoźnicy nie zwalniają tempa w cyfrowej ewolucji. Wydatki na technologie są traktowane coraz bardziej priorytetowo. W ciągu najbliższych 5 lat ponad połowa firm transportowych planuje zainwestować w cyfryzację procesów.
Dla polskich firm TSL, które rozwijając działalność międzynarodową, technologie są kluczowym narzędziem kontroli i optymalizacji kosztów oraz ograniczania ryzyka. Zintegrowane rozwiązania cyfrowe pomagają zmniejszyć błędy operacyjne, poprawić przejrzystość przepływów finansowych i chronić niskie marże.
