Od początku 2020 roku uśredniona wartość całkowitego kosztu posiadania pojazdów (TCO) dla 15 krajów europejskich objętych badaniem Arval Mobility Observatory wzrosła o 27%. Rosną zarówno ceny pojazdów, koszty paliwa i energii oraz stopy procentowe.
Aby pomóc firmom ograniczyć rosnące wydatki i wspierać transformację energetyczną flot, eksperci z Arval przygotowali białą księgę „Zrozumieć całkowite koszty posiadania”. Raport pokazuje, że odpowiednie strategie mogą znacząco obniżyć koszty. W wielu krajach samochody elektryczne stają się też bardziej opłacalne niż pojazdy spalinowe w całym cyklu życia.W białej księdze pt. „Zrozumieć całkowite koszty posiadania”, przygotowanej przez Arval Mobility Observatory, eksperci i pokazują, jak dynamiczne czynniki rynkowe wpływają na koszty flot. Dane zawarte w raporcie wskazują, że w latach 2020-2025 zagregowany TCO w 15 badanych europejskich krajach, obejmujący wszystkie bezpośrednie i pośrednie koszty pojazdu w okresie jego użytkowania, wzrósł o 27%, osiągając najwyższy poziom w 2023 roku.
Dlaczego koszty flot rosną?
Na ten wzrost wpłynęły liczne czynniki gospodarcze i rynkowe. Średnie ceny samochodów wzrosły o 19%. Stało się to głównie z powodu globalnej inflacji i zmian w ofercie producentów (przesunięcie z kombi na SUV-y). Nie mniej istotna okazała się integracja zaawansowanych funkcji bezpieczeństwa i kosztownych baterii. Koszty paliwa, które w pojazdach spalinowych mogą stanowić nawet do 30% TCO, wzrosły o 32%. Stało się to pod wpływem globalnych szoków podażowych i napięć geopolitycznych. Dodatkowo presja inflacyjna objęła pozostałe składniki TCO, w tym koszty pracy i finansowania. Wzrost stóp procentowych podniósł raty leasingowe i wynajmu. Szczególnie dla długoterminowych umów podpisanych po 2022 roku (średni wzrost stóp o 35%).
W efekcie wszystkich tych czynników menedżerowie flot działają dziś w dynamicznym środowisku kosztowym. Strategiczne planowanie i skuteczne zarządzanie TCO są tu kluczowe – zarówno dla kontroli kosztów, jak i przyspieszenia elektryfikacji floty.
To właśnie potrzeba wsparcia w podejmowaniu świadomych decyzji i lepszego zrozumienia zmian kosztów stała się głównym powodem powstania białej księgi Arval Mobility Observatory. Publikacja daje menedżerom flot pełny obraz całkowitego kosztu posiadania – od jego składowych, przez zmiany w latach 2020–2025, po porównanie różnych rodzajów napędów, w tym pojazdów elektrycznych i spalinowych. Pokazuje też, jak ewolucja kosztów wpływa na całą flotę, szczególnie w cyklach odnowienia umów, i wskazuje najlepsze strategie ograniczania TCO, które wspierają efektywność i elektryfikację flot – mówi Radosław Kitala, Senior Consulting & AMO Manager w Arval Service Lease Polska.
Elektryfikacja flot a analiza TCO
Wraz z postępującą transformacją energetyczną na całym świecie, menedżerowie flot coraz częściej analizują różnice kosztowe między pojazdami elektrycznymi (BEV) a samochodami z silnikami spalinowymi. Ceny katalogowe BEV wciąż są wyższe. Jednak ich niższe koszty eksploatacji i utrzymania coraz częściej przechylają szalę TCO na ich korzyść. Dodatkowo, dzięki postępowi w technologii baterii, rosnącym globalnym możliwościom produkcyjnym oraz wejściu na rynek europejski nowych producentów z Azji, ceny zakupu BEV zaczęły spadać.
Według BNPP Exane, równowaga kosztowa między pojazdami elektrycznymi a spalinowymi może zostać osiągnięta około 2028 roku. W przypadku niektórych modeli nawet wcześniej.
Biała księga AMO porównuje TCO różnych typów napędów w popularnych segmentach samochodów osobowych (C i D). Oferuje praktyczne wskazówki przy wyborze między pojazdami elektrycznymi (BEV) a spalinowymi (ICE). Analizuje także dwa scenariusze dla floty w latach 2020–2025. To brak elektryfikacji oraz stopniowa elektryfikacja, w której udział samochodów elektrycznych wzrasta do 50%. Wyniki pokazują, że głównym czynnikiem wzrostu kosztów jest inflacja makroekonomiczna, a nie proces elektryfikacji. Przedsiębiorstwa, które rozpoczęły wcześnie stopniową elektryfikację swoich flot, miały znacznie niższy całkowity koszt posiadania pojazdów we flocie w ciągu ostatnich 5 lat, niż te, które tego nie zrobiły.
Praktyczne metody optymalizacji TCO
Eksperci Arval Mobility Observatory podkreślają, że skuteczne ograniczanie TCO wymaga świadomego doboru pojazdów. Wymaga optymalizacji umów oraz elastycznego podejścia do mobilności. Dobór właściwego segmentu i wyposażenia – np. wybór sedana zamiast SUV-a – a także przedłużenie umów finansowania z 36 do 60 miesięcy może obniżyć całkowity koszt posiadania o 5-10%.
Pojazdy elektryczne (BEV) zyskują na opłacalności dzięki niższym kosztom energii, utrzymania i podatków. Stopniowe wprowadzanie ich do floty – przy zapewnieniu możliwości ładowania w domu i pracy – pozwala wykorzystywać je tam, gdzie przynoszą największe oszczędności. Badania wskazują, że w trakcie pierwszych 80 000 km koszty konserwacji i napraw BEV są średnio o 57% niższe niż w przypadku samochodów spalinowych.
Dodatkowe oszczędności przynoszą szkolenia z eco-drivingu i wykorzystanie systemów telematycznych. Pomagają one zmniejszać zużycie paliwa i energii oraz wydłużają żywotność pojazdów. Uzupełnieniem tych działań może być wynajem aut używanych oraz proaktywna konserwacja starszych pojazdów. Pozwala to lepiej kontrolować koszty i zwiększać efektywność całej floty.
